W typowym polskim domu lub mieszkaniu częściej lepszym wyborem będzie nawiewnik ciśnieniowy. Reaguje na różnicę ciśnień, ogranicza nadmierny napływ powietrza przy silnym ciągu i pomaga zmniejszyć wychładzanie pomieszczeń zimą. Nawiewnik higrosterowany warto rozważyć wtedy, gdy priorytetem jest automatyczne zwiększanie wentylacji wraz ze wzrostem wilgotności.
Dlaczego wybór nawiewnika ma znaczenie?
Nawiewnik okienny to niewielkie urządzenie montowane zwykle w górnej części ramy. Zapewnia kontrolowany dopływ świeżego powietrza do pomieszczeń, co jest potrzebne przy szczelnych oknach i wentylacji grawitacyjnej albo mechanicznej wywiewnej. Bez nawiewu kratki wywiewne mogą działać słabo, a w skrajnych przypadkach pojawia się inwersja ciągu, czyli odwrócenie kierunku przepływu powietrza.
Skutkiem braku dopływu powietrza może być zaduch, podwyższona wilgotność, skraplanie pary na szybach i rozwój pleśni. Przy urządzeniach spalających paliwo nieprawidłowa wentylacja zwiększa też ryzyko zasysania spalin. Wymagania dotyczące wentylacji opisują między innymi Warunki Techniczne oraz norma PN-83/B-03430.
Nawiewnik higrosterowany czy ciśnieniowy – najważniejsze różnice
Oba rozwiązania działają automatycznie i nie potrzebują zasilania elektrycznego. Różnią się jednak czynnikiem, który steruje przepływem powietrza. Nawiewnik higrosterowany reaguje na wilgotność względną w pomieszczeniu, a ciśnieniowy na różnicę ciśnień między wnętrzem i otoczeniem.
| Cecha | Nawiewnik ciśnieniowy | Nawiewnik higrosterowany |
|---|---|---|
| Mechanizm sterowania | Różnica ciśnień, wiatr i ciąg wentylacyjny | Wilgotność względna powietrza w pomieszczeniu |
| Działanie zimą | Ogranicza nadmierny przepływ przy silnym ciągu, co pomaga chronić przed wychłodzeniem | Otwiera się szerzej przy wysokiej wilgotności, niezależnie od samej temperatury |
| Główna zaleta | Stabilizacja nawiewu i ograniczenie przeciągów | Dopasowanie intensywności wentylacji do wilgotności |
| Możliwe ograniczenie | Nie steruje bezpośrednio poziomem wilgoci | Przy niskiej wilgotności może ograniczać dopływ bardziej, niż wymaga tego system wywiewny |
| Zastosowanie | Najczęściej wentylacja grawitacyjna i wywiewna w polskich warunkach | Pomieszczenia o zmiennej wilgotności oraz instalacje dopasowane do sterowania higro |
Wybór nie powinien opierać się wyłącznie na cenie. Trzeba uwzględnić sposób działania całej wentylacji, położenie budynku, hałas zewnętrzny oraz możliwości montażu w konkretnej stolarce.
Kiedy wybrać nawiewnik higrosterowany?
Nawiewnik higrosterowany wykorzystuje higrometr. Jego elementem pomiarowym jest najczęściej taśma poliamidowa, która zmienia długość pod wpływem wilgotności. Ta zmiana steruje przepustnicą. Gdy w pomieszczeniu pojawia się więcej pary wodnej, nawiewnik zwiększa przepływ powietrza. Przy niższej wilgotności ogranicza nawiew.
Takie działanie pasuje do pomieszczeń, w których wilgotność zmienia się wraz z użytkowaniem, na przykład podczas gotowania lub suszenia prania. Nie oznacza to jednak, że nawiewnik należy montować w łazience. Nawiewniki umieszcza się zwykle w tak zwanych pomieszczeniach czystych, takich jak sypialnia, salon lub pokój, a powietrze przepływa następnie w kierunku pomieszczeń z kratkami wywiewnymi.
- Wybierz higrosterowany – gdy zależy Ci na automatycznym reagowaniu na wzrost wilgotności.
- Rozważ go w układzie higrosterowanym – gdy sposób pracy nawiewu i wywiewu został zaprojektowany jako spójny system.
- Sprawdź zakres pracy – dane dotyczące wilgotności i przepływu powinny pochodzić z dokumentacji konkretnego modelu.
- Nie traktuj go jako jedynego zabezpieczenia – szczególnie przy urządzeniach grzewczych z otwartą komorą spalania wymagany jest właściwie zaprojektowany dopływ powietrza.
Kiedy wybrać nawiewnik ciśnieniowy?
Nawiewnik ciśnieniowy reaguje na różnicę ciśnień między wnętrzem budynku i powietrzem zewnętrznym. W jego konstrukcji znajduje się element dławiący, często w formie płata. Przy większym przepływie przymyka on szczelinę, a przy mniejszym ją otwiera. Dzięki temu nawiewnik ogranicza gwałtowne zwiększenie strumienia powietrza podczas silnego ciągu lub wiatru.
To szczególnie przydatne zimą. Wtedy duży napływ zimnego powietrza może powodować przeciągi, obniżać komfort cieplny i zwiększać zapotrzebowanie na ogrzewanie. Nawiewnik ciśnieniowy nie zamyka całkowicie dopływu, lecz stabilizuje go w zakresie wynikającym z konstrukcji urządzenia i parametrów instalacji.
W wentylacji grawitacyjnej na działanie nawiewnika wpływają między innymi temperatura, wysokość kanału i wiatr. W wentylacji mechanicznej wywiewnej znaczenie ma wydajność wentylatora. Dlatego model ciśnieniowy powinien być dobrany do obliczonego zapotrzebowania, a nie montowany przypadkowo w dowolnej liczbie.
Jak dopasować nawiewnik do wentylacji?
Przed zakupem ustal, jaki system wywiewny działa w budynku. Nawiewniki stosuje się przy wentylacji grawitacyjnej, mechanicznej wywiewnej i hybrydowej. Nie montuje się ich przy wentylacji nawiewno-wywiewnej z rekuperacją, ponieważ dopływ powietrza zapewnia tam centrala wentylacyjna.
Najważniejsze wskazówki dotyczące doboru są następujące:
- Wentylacja grawitacyjna – zwykle najbezpieczniejszym wyborem w polskim klimacie jest nawiewnik ciśnieniowy, który lepiej ogranicza nadmierny napływ zimnego powietrza.
- Mechaniczna wentylacja wywiewna – dobierz nawiewnik do wydajności wentylatorów i założeń instalacji, ponieważ większy wywiew wymaga odpowiedniego nawiewu.
- Układ higrosterowany – nawiewnik higrosterowany może być właściwy, gdy także wywiew reaguje na wilgotność i oba elementy współpracują w jednym systemie.
- Hałaśliwa lokalizacja – wybierz wariant akustyczny, jeśli okna wychodzą na ruchliwą ulicę lub inne źródło stałego hałasu.
- Smog i alergeny – rozważ model z filtrem, pamiętając o jego regularnym czyszczeniu lub wymianie.
W przypadku wątpliwości co do rodzaju wentylacji warto zlecić ocenę instalatorowi. Sam nawiewnik nie naprawi niedrożnego kanału, źle ustawionego wentylatora ani problemu z ciągiem kominowym.
Co sprawdzić przed zakupem?
Przed zamówieniem urządzenia sprawdź cztery kwestie, które najczęściej decydują o powodzeniu modernizacji:
- Rodzaj okna – PVC, drewno i aluminium mogą wymagać różnych sposobów przygotowania otworów.
- Typ wentylacji – ustal, czy działa grawitacyjna, mechaniczna wywiewna, hybrydowa czy rekuperacja.
- Hałas zewnętrzny – przy ruchliwej ulicy potrzebne może być dodatkowe tłumienie akustyczne.
- Możliwość montażu – frezowanie ramy powinien wykonać monter dysponujący odpowiednimi narzędziami, aby nie uszkodzić okna.
Nawiewniki montuje się zazwyczaj w górnej części okien w pokojach i sypialniach, możliwie daleko od kratek wywiewnych. Liczbę urządzeń oraz ich wydajność należy dopasować do wymagań wentylacji, a nie tylko do liczby dostępnych okien.
Werdykt: w większości typowych polskich domów i mieszkań z wentylacją grawitacyjną lub wywiewną lepszym punktem wyjścia będzie nawiewnik ciśnieniowy. Higrosterowany warto wybrać wtedy, gdy ważniejsze jest sterowanie dopływem na podstawie wilgotności i instalacja została do takiego rozwiązania dopasowana.
