Polontex S.A. to jeden z największych w Polsce producentów firan żakardowych i tkanin dekoracyjnych, kontynuujący ponad 140‑letnią tradycję przemysłu włókienniczego w Częstochowie w historycznych murach dawnej fabryki „Błeszno” / „Ceba”.
Częstochowa kojarzy się przede wszystkim z Jasną Górą, ale od 1883 roku jest też ważnym ośrodkiem przemysłu włókienniczego. Tę tradycję rozwija dziś Polontex S.A. – nowoczesna firma z 100% polskim kapitałem, specjalizująca się w firanach, tkaninach dekoracyjnych i technicznych.
Historia zakładów – od fabryki „Błeszno” do Polontexu
Początki częstochowskiej fabryki sięgają inicjatywy Władysława Kronenberga z 1882 roku, który zaplanował budowę dużych zakładów włókienniczych na ówczesnych obrzeżach miasta. Wkrótce inwestycja trafiła w ręce austriackiej firmy „Hielle i Dietrich”, która w 1885 roku uruchomiła zakład pod nazwą „Błeszno”. Produkowano tam głównie przędzę jutową i worki, odpowiadając na potrzeby dynamicznie rozwijającej się gospodarki Królestwa Kongresowego.
Na przełomie wieków w fabrykę zaangażował się kapitał francuski. W 1900 roku zakład przejęła spółka akcyjna Société Textile „La Czenstochovienne” (Towarzystwo Przędzalnicze „Częstochowianka”) z siedzibą w Roubaix. Nowy właściciel znacząco rozbudował infrastrukturę i poszerzył profil produkcji. Już w 1902 roku uruchomiono tu zakłady bawełniane, co przesunęło fabrykę do grona największych zakładów włókienniczych regionu.
Lata międzywojenne przyniosły zarówno rozwój, jak i trudności. W 1928 roku część wydziałów musiała wstrzymać pracę z powodu problemów ze zbytem wyrobów, co dobrze pokazuje wahania koniunktury w ówczesnym przemyśle włókienniczym. W czasie okupacji niemieckiej w latach 1939–1945 fabryka działała pod zarządem powierniczym, a po wojnie została przejęta przez państwo.
Po usunięciu zniszczeń wojennych zakład funkcjonował jako Zakłady Przemysłu Bawełnianego w Częstochowie. W końcu lat 40. XX wieku rozwinął sieć oddziałów – filie działały m.in. w Kamienicy Polskiej i Zawierciu. W wyniku modernizacji zlikwidowano tkalnię jutową, a przedsiębiorstwo przyjęło nazwę Częstochowskie Zakłady Przemysłu Bawełnianego „Ceba”. W 1957 roku nadano mu imię Zygmunta Modzelewskiego, a w latach 1966–1967 zakład doposażono w nowoczesne jak na tamte czasy maszyny sprowadzone z ZSRR.
CZPB „Ceba” zajmowały się produkcją przędzy bawełnianej oraz tkanin bawełnianych – zarówno surowych, jak i gotowych. Przez dziesięciolecia były jednym z największych zakładów pracy w Częstochowie i ważnym punktem na mapie polskiego przemysłu lekkiego. Transformacja gospodarcza początku lat 90. doprowadziła jednak do likwidacji „Ceby” w latach 1991–1994.
Historia włókiennicza tego miejsca nie zakończyła się jednak wraz z zamknięciem państwowych zakładów. W XXI wieku w dawnych murach fabryki działa już prywatny producent tekstyliów – Polontex S.A. Firma z siedzibą w Częstochowie (z tradycjami sięgającymi Poraja) przejęła specyfikę miejsca, modernizując jednocześnie park maszynowy i strukturę produkcji.
Z fabryką związany był także ważny epizod sportowy. Przy zakładach powstał klub Częstochowianka, którego piłkarska drużyna już od 1906 roku rozgrywała regularne mecze. W 1909 roku zawiązano formalne Towarzystwo Footballowe „Częstochowianka”, a w latach 30. rozbudowano koło sportowe o kolejne sekcje, m.in. kolarską, bokserską i lekkoatletyczną. W latach 60. żeńska sekcja siatkówki występowała w krajowej elicie, a juniorki zdobyły mistrzostwo Śląska i medale mistrzostw Polski.
Co produkuje Polontex? Od firan po tkaniny techniczne
Dzisiejszy Polontex jest wyspecjalizowanym zakładem włókienniczym, którego oferta obejmuje zarówno tekstylia dekoracyjne, jak i materiały o zastosowaniach technicznych i odzieżowych. Asortyment firmy trafia do klientów indywidualnych, hurtowni oraz producentów z wielu branż.
Trzon oferty stanowią dzianiny i tkaniny dekoracyjne. Polontex produkuje między innymi firany żakardowe, także z użyciem przędz fantazyjnych, a także woale i zasłony o szerokiej skali wzorów i raportów. Wyroby te występują w różnych wysokościach i szerokościach, co umożliwia aranżacje zarówno małych mieszkań, jak i wysokich wnętrz hotelowych czy sal konferencyjnych.
Istotną częścią działalności są również tkaniny przeznaczone dla innych producentów. W ofercie znajdują się m.in. tkaniny liturgiczne (na ornaty, stuły, komże), tkaniny krawatowe, gorsetowe, a także materiały przeznaczone na wózki dziecięce, tapicerkę i obrusy. Obok nich produkowane są dzianiny i tkaniny techniczne pod druk, które wykorzystywane są w reklamie, wystawiennictwie oraz specjalistycznych zastosowaniach przemysłowych.
Tekstylia Polontexu można spotkać w bardzo różnych miejscach. Trafiają do domów prywatnych, restauracji, kawiarni i hoteli, ale także do obiektów sakralnych, budynków konferencyjnych oraz instytucji kultury. Sieć dystrybucji obejmuje setki punktów sprzedaży w Polsce, a firma obecna jest także na rynkach Europy Zachodniej oraz w krajach obu Ameryk.
Wyroby Polontexu są projektowane i wytwarzane z myślą o wysokich wymaganiach bezpieczeństwa oraz trwałości. Materiały poddawane są badaniom w firmowym laboratorium oraz w zewnętrznych jednostkach, gdzie sprawdza się m.in. odporność na wybarwienia, palność, właściwości hydrofobowe czy migrację pierwiastków i zawartość formaldehydu. Stosowane środki chemiczne spełniają wymogi rozporządzenia REACH, a produkcja odbywa się zgodnie z polskimi i europejskimi normami jakościowymi.
Polontex dzisiaj – kluczowe informacje i działalność
Współczesny Polontex S.A. to firma z 100% polskim kapitałem, która łączy długą tradycję Częstochowy jako miasta włókienników z nowoczesnym podejściem do zarządzania i technologii. Marka Polontex funkcjonuje na rynku od początku lat 90., a w tym czasie przeszła drogę od klasycznego producenta tkanin do wielofunkcyjnego organizmu gospodarczego.
Przedsiębiorstwo zatrudnia ponad 150 osób z Częstochowy i okolic, wspierając lokalny rynek pracy nie tylko bezpośrednio, ale także poprzez współpracę z innymi podmiotami działającymi w obrębie dawnego kompleksu fabrycznego. Na terenach zarządzanych przez Polontex działa około 80 firm, które łącznie zapewniają zatrudnienie dla ponad 1000 pracowników.
Mocną stroną Polontexu jest pełny cykl produkcyjny zlokalizowany w jednym miejscu. W strukturze firmy działają m.in. dziewiarnia, tkalnia, wykończalnia oraz nowocześnie wyposażona szwalnia. Taki model pracy umożliwia bieżącą kontrolę jakości na każdym etapie – od zakupu przędzy po gotowy produkt – oraz szybką reakcję na nietypowe zamówienia i krótkie serie o indywidualnym wzornictwie.
Zakład znajduje się w centrum Częstochowy przy ulicy Rejtana 25, z dogodnym dojazdem z drogi DK1 i autostrady A1. Na obszarze około 23 hektarów zlokalizowane jest blisko 100 tysięcy metrów kwadratowych hal produkcyjnych i magazynowych. Ta przestrzeń wykorzystywana jest nie tylko do własnej produkcji, ale także w ramach szeroko zakrojonej działalności dzierżawnej.
Polontex udostępnia partnerom biznesowym powierzchnie biurowe, hale produkcyjno‑magazynowe oraz grunty inwestycyjne. Firma prowadzi również działalność w zakresie dystrybucji i sprzedaży energii elektrycznej na podstawie decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki. Dzięki temu kompleks dawnej fabryki „Ceba” funkcjonuje dziś jako tętniące życiem centrum przemysłowo‑usługowe.
Polontex na tle polskiego przemysłu włókienniczego
Polski przemysł włókienniczy przeszedł w ostatnich dekadach ogromną zmianę – od dużych, państwowych kombinatów po nowoczesne, wyspecjalizowane firmy działające w realiach globalnej konkurencji. Jednym z głównych wyzwań branży jest obecnie brak odpowiednio przygotowanych kadr technicznych i produkcyjnych. Czy można efektywnie rozwijać produkcję bez dopływu nowych specjalistów z wykształceniem włókienniczym?
Polontex aktywnie odpowiada na te potrzeby. Średnia wieku załogi sięga około 54 lat, dlatego firma mocno angażuje się w edukację przyszłych pracowników. Przedsiębiorstwo współpracuje z Zespołem Szkół Przemysłu Mody i Reklamy im. W.S. Reymonta w Częstochowie, gdzie uruchomiono kształcenie w zawodzie technik włókiennik, a także z uczelniami wyższymi, w tym z Politechniką Łódzką. Uczniowie i studenci mogą odbywać praktyki w zakładzie, poznając realne warunki pracy w nowoczesnej fabryce tekstyliów.
Na tle wielu przedsiębiorstw, które ograniczyły działalność włókienniczą, Polontex pokazuje, że w Polsce wciąż można rozwijać produkcję tkanin i dzianin o wysokim stopniu zaawansowania. Firma stawia na wzornictwo, specjalistyczne zastosowania (np. tkaniny liturgiczne czy wózkowe), a także na ścisłe przestrzeganie europejskich norm jakościowych. Dzięki temu utrzymuje stabilną pozycję zarówno na rynku krajowym, jak i zagranicznym, będąc ważnym przedstawicielem hasła „Polski przemysł włókienniczy” we współczesnym wydaniu.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Gdzie poza Łodzią przemysł włókienniczy ma silne tradycje w Polsce?
Przemysł włókienniczy ma swoje utrwalone tradycje również w Częstochowie, gdzie od końca XIX wieku działają zakłady produkujące przędzę, tkaniny i dzianiny.
Jak długą historię ma włókiennictwo w Częstochowie?
Włókiennictwo w Częstochowie rozwija się od 1883 roku, więc lokalna tradycja produkcji tkanin i dzianin ma już ponad 140 lat.
Jakie przedsiębiorstwo kontynuuje tradycje włókiennicze w Częstochowie?
Tradycje dawnych zakładów „Błeszno” i „Ceba” kontynuuje dziś Polontex S.A., jeden z największych polskich producentów firan i tkanin dekoracyjnych.
Kiedy powstała fabryka, która dała początek firmie Polontex?
Za początek lokalnej tradycji uznaje się uruchomienie fabryki „Błeszno” w 1885 roku, przy czym historia zakładów sięga koncepcji z 1882 roku oraz rozpoczęcia działalności w 1883 roku.
Jakie rodzaje wyrobów oferuje firma Polontex?
Polontex produkuje między innymi firany żakardowe, woale, dzianiny dekoracyjne, dzianiny techniczne pod druk, tkaniny dekoracyjne, a także specjalistyczne tkaniny ubraniowe: liturgiczne, krawatowe, gorsetowe oraz materiały na wózki dziecięce i obrusy.
Gdzie można znaleźć wyroby firmy Polontex?
Wyroby Polontexu dostępne są w setkach punktów sprzedaży na terenie Polski, a także u partnerów handlowych w Europie Zachodniej i w obu Amerykach.
Jakie czynniki świadczą o wysokiej jakości produktów Polontex?
O jakości produktów Polontex świadczą wieloletnie doświadczenie załogi, nowoczesny park maszynowy, pełny cykl produkcyjny oraz rozbudowany system badań jakości, obejmujący testy odporności na wybarwienia, palność, właściwości hydrofobowe i zgodność z wymogami REACH. Potwierdzeniem są też wymagające rynki zagraniczne, na których firma z powodzeniem sprzedaje swoje wyroby.